Napisane przez: torlin | 27/02/2011

Pradawnie przedwieczny rozkurz

Mam ochotę do powrotu ku źródłom swojego blogu. Dzisiaj chciałbym z Wami porozmawiać na temat jednego z najbardziej charakterystycznych malarzy swojej epoki, do Williama Blake’a. Ale jest jeden z obrazów, który mnie zastanawia od dawna, a jednocześnie jest podglebiem mojego powiedzenia, że jak jest prawdą, że Pan Bóg stworzył świat, to po realizacji swoich zamierzeń Stwórca spojrzał przerażony na swoje dzieło i powiedział do siebie: „Trudno, pójdzie na rozkurz”.

I z powyższym obrazem też jest kłopot, ma właściwie dwa tytuły, jest w dwóch różnych miejscach Wikipedii, a i w moich papierowych albumach jest niekonsekwencja. Moim kłopotem w tym wypadku jest nieznajomość angielskiego, a Tłumacz przekłada tak jak chce. Niemniej…

Skłaniam się raczej do tytułu polskiego „Bóg stwarzający świat”, u siebie w opisie mam dużo ciekawych informacji: „ Jest to frontispis księgi „Europa. Proroctwo”, wykonany metodą trawienia reliefowego, akwarelowa odbitka kolorowana”. Muszę przyznać, że obraz robi na mnie wielkie wrażenie. Oryginalny tytuł obrazu brzmi „Ancient of Days”, aż boję się sam tłumaczyć, bo ludzie „posiadający” angielski się na mnie wyładują, ale dostaję tłumaczenie, że jest to „Pradawny”, „Przedwieczny”. Tymczasem jest również teoria, że obraz nie przedstawia Boga w naszym zrozumieniu, ale Urizena, a tytuł brzmi: „Urizen stwarzający świat”.

Niemniej obraz jest ciekawy, intrygujący, dający do myślenia i do bardzo wielu interpretacji. Podobnie jest z najsłynniejszym obrazem Blake’a : „Wielki czerwony smok i niewiasta obleczona w słońce”, a mnie osobiście ten obraz podoba się w mniejszym stopniu. Daję, bo popularne.

I na koniec zagadka najprostsza pod słońcem i do tego z podpowiedzią. Kto najbardziej był zafascynowany tekstem Blake’a: „If the doors of perception were cleansed every thing would appear to man as it is, infinite (Gdyby drzwi percepcji zostały oczyszczone, każda rzecz jawiłaby się człowiekowi taką, jaką jest, nieskończoną).

Reklamy

Responses

  1. Czyżbym miał po raz pierwszy odgadnąć? Cytatem o drzwiach percepcji maniacko był zafascynowany Jim Morrison, twórca zespołu The Doors.

  2. Brawo Jurgi, bardzo mi miło, że wpadłeś.

  3. Na ile moja skromna wiedza o historii idei pozwala mi cokolwiek mniemać, to jest to raczej Urizen a nie „Przedwieczny” w biblijnym znaczeniu
    .

    Nie idzie tu o stworzenie Świata, jako takie. Idzie o kreacje OBRAZU Świata.
    Blake prześladowało trzech szatanów Newton, Locke i Bacon (Francis). Jego zamierzeniem było wydostać się z opresji, za jaką uważał racjonalny ogląd Świata.

    Z niego pośrednio jest mickiewiczowski bunt przeciw szkiełku i oku. Cyrkiel dla Blake to narzędzie zbrodnicze. Narzędzie służące zaciemnieniu Prawdy.
    Jednym słowem Blake to wróg Torlina.

    Tu Blake topi Newtona z przeklętym cyrklem (też zresztą mistyka) na dnie morza.

    Może warto przy okazji torlinowego wpisu wrócić do Ziemi Ulro Miłosza. Jak pamiętamy jest to najpełniejsza dokonana po Polsku interpretacja Blake.

  4. Czuję się taki mały Edwarze przy Tobie, szczerze mówiąc nie znam się tak dobrze na historii idei. Straszne dzięki za wpis, a ponieważ jadę właśnie do biblioteki, to spróbuję dostać ten tomik Miłosza. Z chęcią przeczytam coś na ten temat, bo – jak mawia mój ojciec – „mam umysł nieskalany znajomością przedmiotu”.
    A mnie ten obraz się po prostu podoba.

  5. Zlituj się Torlinie!

  6. Doczytałem Edwarze do 72 strony w autobusie i fragmenty są fascynujące:
    1. „Blake’a przyjmowałem wtedy emocjonalnie, przestając rozumieć, kiedy tylko zaczynałem się zastanawiać, co właściwie wiersze i poszczególne linie znaczą, ale ta zagadkowość, zupełnie inna niż w poezji moich współczesnych, stanowiła część uroku. Później kilkakrotnie próbowałem go rozgryźć(…)”.
    2. „Wcielenie się Boga w człowieka można wyrazić jedynie w języku symbolów i mitów. Kiedy przyzwyczajono się używać języka, który apeluje rzekomo do oczywistości, Inkarnacja stała się najzupełniej niezrozumiała. Co więcej, obraz niezliczonych planet wirujących w absolutnej, newtonowskiej przestrzeni był trudny do pogodzenia z wiarą w specjalny przywilej, jakim Bóg obdarzył Ziemię. Podczas gdy deiści zmieniali Boga Ojca w abstrakcję, „rozsądnie” interpretowane chrześcijaństwo robiło z Jezusa głosiciela wzniosłych kazań i w najlepszym razie ideał etyczny”

  7. Przestrzeń newtonowska, jeśli naprawdę opanuje wyobraźnię eliminuje z niej Boga. Nie ma po prostu dla niego „miejsca”.

    I jeszcze nieco obok Blake w miłoszowskich obrotach, ale w nawiązaniu do cytatu:

    O ile jakoś mogę odłożyć na chwilę brzytwę Ockhama i dopuścić hipotezę Boga to cały się dziwię na myśl, że mógłby on mieć jakieś życzenia, co do przestrzegania przez ludzi takich a nie innych reguł moralnych. Nie mogę wyobrazić sobie Boga Wielkiego Moralisty i Sędziego. Byłby to kaprys iście dziecinny.

    Torlinie
    Proszę nie zawstydzaj mnie na przyszłość tak jak to zrobiłeś o 12:03

  8. Torlinie! W tym przypadku, jak mawiał Twój Tata -też „mam umysł nieskalany znajomością przedmiotu” (wstyd się przyznać, ale dla miłej kompanii się poświęcam). 😉

  9. Wiesz Babko, ale jest to ciekawe.
    Edwarze!
    Kiedy ja jestem pełen podziwu dla Twojej wiedzy, nie jest to żaden komplement (słowo „komplement” ma dla mnie charakter pejoratywny).
    Do wszystkich!
    Pamiętacie mój wpis Ötzi? To sobie zobaczcie
    http://wyborcza.pl/1,75476,9179050,Tak_wygladal_%C3%96tzi.html

  10. Przez przestrzenie mniejsze niż czerwone ciałka krwi ludzkiej pełznąc czołgają się w ślad za półdupkami Blake’a ku wieczności, której ten roślinny świat jest tylko cieniem.

    🙄

  11. Otzi to sympatyczny gość Torlinie. Kilka lat młodszy ode mnie. Dobra waga wskazująca na aktywny tryb życia. Twarz inteligentna, wskazuje na doświadczenie życiowe. Twardy musial być – pozazdrościć długowieczności jak na tamte lata. Wiele się możemy od niego nauczyć. Dzięki za sklaniającą do refleksji fotkę
    Pozdrawiam

  12. Muszę Ci powiedzieć Edwarze, że smakuję tę książkę, jak już dawno tego nie robiłem. Czytam kawałkami, ciągle się wracam, wręcz ją smakuję, nie jestem pewien, może mam tylko takie dziwne wrażenie, że wiem, o co chodzi Blake’owi i Miłoszowi, tylko że ja się z tym nie zgadzam. Ale sam nie wiem, czy mam rację, stawiam dopiero pierwsze kroki w tej tematyce. Jak rozumiem Urizen jest fałszywym Bogiem, u Miłosza Rozumem. Cały nasz świat zakreślony cyrklem, szkiełkiem i okiem jest w gruncie rzeczy nieistotny, mylący swą mierzalnością i „dotykowością” – jest to ułuda Ulro. A skoro – jak pisze Miłosz „Tharmas, Urthon i Luvah są obrazem Trójcy Świętej, to Urizen jest Szatanem”, i on nam kresli rzeczywistość, która tam naprawdę rzeczywistością nie jest. Prawdą jest Wyobraźnia, Uczucie, Wiara.
    Póki co jestem na tym etapie, może czytając ją dalej twórczo się rozwinę.

  13. Torlinie

    Chyba najciekawszą lekturą jest taka, z którą się nie zgadzamy, ale którą mimo to pilnie czytamy.

    Tu pora na ostrzeżenie.

    Znam czy znałem, ( niektórzy nie żyją) kilku takich, którzy pod wpływem tej lektury wrócili i przyjęli religijność a nawet katolicyzm.

    Mogę być, zatem świadkiem, iż Miłosz dla niektórych był misjonarzem lepszym niż wielu proboszczów.

    Bardzo mnie, więc „ubawiła” awantura o Skałkę.

  14. No, Torlinie, z tą zagadką to znowu przesadziłeś 😉
    Poza tym:
    – Blake był przede wszystkim poetą i wizjonerem, dopiero później malarzem (a właściwie rysownikiem)
    – „Czerwony smok” nie jest najsłynniejszym jego obrazem (słynniejszy jest chociażby prezentowany przez Ciebie „Urizen”
    – nawiązanie do Ziemi Urlo na moim blogu było ZUPEŁNIE przypadkowe w zestawieniu z Twoim wpisem (Ale, ale… dlaczego uważasz, że „pisaliśmy o tym samym”. Chyba jednak pisaliśmy o czymś zupełnie różnym).


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

Kategorie

%d blogerów lubi to: