Napisane przez: torlin | 13/02/2018

Jakieś to dziwne

Zawsze zastanawiałem się, dlaczego ludzie ułożyli sobie jakieś zwyczaje tak, a nie inaczej. Niektóre rzeczy są dla mnie niezrozumiałe. Trwają teraz Zimowe Igrzyska Olimpijskie, ale skojarzyły mi się z Letnimi i mam pytanie – dlaczego biegacze: sprinterzy, średnio- i długodystansowcy biegają w kierunku przeciwnym ruchowi zegara? Właściwie dlaczego? Łyżwiarze mają to samo na zawodach, na szczęście dla „zwykłych ludzi” łyżwiarze-amatorzy jeżdżący na ślizgawce w formie toru (nieśmiertelne przez tyle lat „Stegny”) co pewien czas mają zamianę kierunków.

Niezrozumiała jest też sekwencja liczb w kalkulatorze i w komputerze. Teraz już na szczęście kalkulator się rzadko używa, a jeżeli komputerowy, to ma ten sam układ co w klawiaturze. Ale właściwie dlaczego jest inny? I ile w tym prawdy, że twórcy chcieli ominąć patent IBM?

Po co jest tzw. klawiatura niemiecka? Miałem na szczęście zawsze świetnych kolegów w informatyce, i od razu nauczyli mnie, co zrobić, jak po naciśnięciu „z” pojawiało mi się „y” i na odwrót. I co to jest polski 214 i po co jest on instalowany?

Dlaczego na świecie popularniejszy jest ruch prawostronny? Z punktu widzenia logiki ruch lewostronny jest rozsądniejszy, rycerz trzymał miecz w prawej ręce. Czechom i Słowakom to musieli Niemcy zmienić organizację ruchu. W związku z tym tematem przypomniał mi się dowcip szwedzki z roku 1967, ponieważ w niedzielę 3 września 1967 w Szwecji miał nastąpić  „Dagen H”, czyli zamiana ruchu lewostronnego na prawostronny.  Dowcip: „Rozporządzenie rządu szwedzkiego – z dniem 3 września 1967 roku wprowadza się na terenie Szwecji ruch prawostronny. Na próbę ruch prawostronny wprowadza się dla ciężarówek z dniem 1 stycznia 1967 r.”

Dlaczego ruch pionowy głową na całym świecie jest potwierdzeniem, a w Bułgarii zaprzeczeniem? Byłem w tym kraju wielokrotnie, i zawsze miałem kłopoty, bo nigdy nie wiedziałem, czy Bułgar kiwa mi głową „po bułgarsku”, czy dopasowuje się do turysty.

Reklamy

Responses

  1. Głową kiwają na „nie” nie tylko Bułgarzy. Również Turcy (od których Bułgarzy to zapożyczyli), zdaje się że również Hindusi i w ogóle cały Środkowy Wschód.
    Ruch prawostronny jest akurat tak samo logiczny jak lewostronny. W prawej ręce rycerz trzymał miecz, ale w lewej tarczę. Tarczą osłaniał się od strony, z której groził mu cios. Nie wiem, ile jest prawdy w tym wyjaśnieniu, ale z takim się kiedyś zetknąłem.

  2. No dobrze Pawle, a biegi? Klawiatura?

  3. Aż tak wszechwiedzący to ja nie jestem!
    Biegi? Nie wiem dlaczego akurat tak, ale skoro raz przyjęto określony kierunek, to rozsądnie jest tego się trzymać. Biegacz trenując nabiera określonych nawyków i zmiana kierunku skrętu może go wybijać z tempa.
    Klawiatura? Nie bardzo rozumiem, o co ci chodzi. W czasach mechanicznych maszyn do pisania różne obszary językowe modyfikowały układ klawiatury,
    dostosowując go do swoich potrzeb. Relikty tego przetrwały, jak widać, na komputerach.
    Od dawna nie mam w domu kalkulatora, zresztą jak miałem, to bardzo rzadko używałem, bo większe mam zaufanie do swojej umiejętności liczenia w pamięci niż do sprawności palców. Naprawdę na kalkulatorze jest inny układ niż na klawiaturze komputerowej?

  4. Nie rozumiem o co chodzi z tym kalkulatorem, mam w domu dokładnie jeden kalkulator i ma taki sam układ jak klawiatura komputera. Popatrzyłem w Internecie na zdjęcia różnych kalkulatorów, nawet bardzo starych, z lat 70-tych i jest wszędzie tak samo jak w komputerze.

    Układów klawiatury było dużo więcej, np. Mazowia, CP-852. Tak się historycznie złożyło że został jeden, z drugim dogorywającym. W Applu długo zresztą używany był inny i odwrotnie były litery ż i ź. Tak się składało że każdy producent miał inny, a potem dopiero to zostało ujednolicone. Klasyczna historia konwergencji standardów. Francuska klawiatura to jest dopiero inna, AZERTY. Notabene kiedyś pracowałem w firmie gdzie ludzie z wielu krajów potrzebowali pracować w swoim języku i mieliśmy w zapasie nawet klawiatury rosyjskie, arabskie, czy tureckie. Bez specjalnego problemu można je było kupić w Polsce.

    Ruch prawostronny ułatwia zmienianie biegów, ale czy to jest powód? 😀

  5. Poszedłem na spacer z psem, poganiałem się z nim trochę i coś sobie uświadomiłem. Kiedy biegnę, skręcanie w lewo wydaje mi się ruchem bardziej naturalnym i swobodnym niż w prawo. Oczywiście może to być moja cecha osobnicza, ale może coś takiego tkwi w biologii człowieka?

    Parkinson w jednej ze swoich książek uzasadniał wyższość ruchu lewostronnego jeszcze inaczej. Otóż jeśli ma się przy lewym boku długą pochwę z mieczem, to konia da się dosiąść tylko stając po jego lewej stronie.
    Logiczne więc, że konia należy sprowadzić na lewe pobocze drogi.

  6. @ gszczepa,

    „Ruch prawostronny ułatwia zmienianie biegów, ale czy to jest powód?”

    Nie jestem przekonany czy ulatwia. To kwestia przyzwyczajenia – mowie z wlasnego doswiadczenia jezdzac po „wlasciwej” czyli lewej stronie drogi od dziesiecioleci. Podam ciekawostke z tego regionu. Angola i Mozambik byly koloniami portugalskimi i mozna oczekiwac, ze w obu krajch jezdzi sie po prawej stronie drogi. Tak jednak nie jest, w Mozambiku obowiazuje ruch lewostronny, jak we wszystkich bylych koloniach brytyjskich tego regionu.

    @ Pawel Lubonski,

    Sadze, ze wiekszosc z nas ma sprawniejsza noge prawa. Troche bawilem sie w lyzwiarstwo szybkie na lodzie i zdecydowanie sprawniej pokonywalem zakrety w lewa strone i.e. prawa noga dominujaca w przeplatance.

    Pozdrawiam

  7. Jako chodzący prymityw nie dociekam czemu jedni mają ruch lewostronny a inni prawostronny. Oglądając biegi bardziej jestem zainteresowana wynikiem biegu niż tym czy oni biegną zgodnie z ruchem wskazówek zegara czy też nie. Natomiast zawsze jestem pod wrażeniem gdy osoba leworęczna pisze ładne, równe literki a nie skrobie jak kura pazurem.Ostatnio byłam u pewnego księgowego, u którego zegar „chodził” w odwrotną stronę- zabawne i głupie doświadczenie, gdy zegar pokazuje godz.2,00, ale ta dwójka jest po lewej stronie tarczy zegara.
    Co do Bułgarów- ci z którymi miałam bliskie służbowe i towarzyskie kontakty nie hołdowali „mowie ciała” i tylko mówili- żadnego kiwania lub kręcenia głową.
    A tak nawiasem- ja tylko pisać i operować nożem nie potrafię lewą ręką- resztę czynności bez problemu mogę wykonywać dowolną ręką.
    Wyobraz sobie, że ja mieszkając na Stegnach nigdy na torze Stegny nie bywałam-jakoś łyżwy zawsze były mi obce.
    Miłego;)

  8. Większość rzeczy jest dziełem przypadku lub ma zaskakującą przyczynę. Pierwsze urządzenia IBM, wyznaczające późniejszy standard PC, dedykowane były jako gadżet wspomagający pracę sekretarek. Ich klawiatury były kalką klawiatury maszyn do pisania. Okazało się, że był to błąd, bowiem wprawne maszynistki klepały literki z taką szybkością, że zawieszały komputer. Stąd wprowadzono utrudnienie odmiennie rozmieszczając litery.
    Pozdrawiam z Krainy Loch Ness

  9. @Torlin:
    > Po co jest tzw. klawiatura niemiecka?
    Używałeś kiedyś maszyny do pisania? Bo maszyny do pisania miały ustawienia narodowe, związane z częstotliwością (i znaczeniem) znaków danym języku. Przestawienie Y z Z w porównaniu z angielską, to właśnie przykład klawiatur niemieckiej, czy polskiej.
    To, że obecnie polskie znaki uzyskuje się głównie z altem, to kwestia „klawiatury programisty”, importu taniego osprzętu dedykowanego do języka angielskiego, przy jednocześnie dość niewielkiej liczbie Polek i Polaków używających wcześniej maszyny do pisania (z czego wynikała łatwość wymuszenia zmiany przyzwyczajeń).
    Tak więc normalnie byłoby inaczej, z „niemiecka” właśnie.

    > I co to jest polski 214 i po co jest on instalowany?
    Język angielski nie wykorzystuje polskich znaków diakrycznych, które nie znalazły się w podstawie znaków ASCII. Teraz to mamy rozwiązane, ale „teraz” to już kilkadziesiąt lat popularności informatyki.

    > Dlaczego na świecie popularniejszy jest ruch prawostronny?
    Dziedzictwo historyczne.

    > Z punktu widzenia logiki ruch lewostronny jest rozsądniejszy, rycerz trzymał miecz w prawej ręce.
    Do mnie bardziej przemawia wersja o większej liczbie rzeczy obsługiwanych prawą ręką w ruchu prawostronnym (jak widać, vandermerwe ma odmienną opinię), jeśli już coś byłoby tu logiczne, bo akurat rycerz nie ma nic do rzeczy…

    > Czechom i Słowakom to musieli Niemcy zmienić organizację ruchu.
    Ale wcześniej ją narzucili Austriacy, bo było to dziedzictwo austro-węgierskie podobno.

  10. @ pak4,

    „Dziedzictwo historyczne.”

    Moze. Jednak na poczatku XX w. ruch lewostronny i prawostronny byl w jednakowej ilosci panstw.

    Mysle, ze Autro-Wegry mialy ruch lewostronny.

    Pozdrawiam

  11. @vandermerwe:
    Tak, A-W miały ruch lewostronny. Wiki twierdzi, że od 1915… Więc krótko.
    W ogóle wiki wywodzi ruch lewostronny ze starożytności, wskazując jednocześnie, że jak i współcześnie rozróżniano ruch pieszy i ruch pojazdów (i ich „stronność” była różna), a ujednolicenie prawo stronne to oczywiście Francja. Tak samo ruch prawostronny w Europie, to ma być konwencja z Paryża (1920), która próbowała ujednolicić zasady dla łatwiejszej komunikacji.

    Tyle, że… cóż, Wiki miewa bardziej miarodajne strony, bo tu przywołuje się jako „historyka” i twórcę teorii o używaniu miecza w prawej ręce brytyjskiego owszem, historyka, ale bardziej znanego jako satyryk. (I to z dzieła satyrycznego właśnie tezę pochodzącą.)

  12. @ pak4,

    Z A-W chyba jednak bylo do 1918 roku a pozniej w niektorych krajach zostalo. Prosze spojrzec na zdjecia czeskich samochodow Tatra z lat miedzy wojnami. Maja kierownice po prawej stronie. Moj dziadek mial przed wojna Fiata ( nie pamietam modelu i roku produkcji) samochod byl sprowadzony z Wloch i tez mial kierownice po prawej stronie. Jakie sa przyczyny jazdy po lewej lub prawej stronie, nie wiem i dotyczas nie spotkalem przekonywujacego wyjasnienia.
    Bedac w Mauretanii doswiadczylem czegos ciekawego. W kraju panuje ruch prawostronny ale, gdy wjechalismy na teren olbrzymigo kompleksu kopalnianego jezdzilismy po stronie lewej.

    Pozdrawiam

  13. Bardzo Was przepraszam za milczenie, ale miałem trochę skomplikowane życie. Nie gniewajcie się również, że nie odpowiadam personalnie.
    Z tym kalkulatorem to tak mi się wydawało, że układ był inny. Po przemyśleniu doszedłem do wniosku, że chyba pomyliłem z telefonem. Młodzi tego pewnie nie będą mogli pamiętać, że pomiędzy bardzo starymi gomułkowskogierkowskimi produktami były produkty pośrednie. Maszyna do pisania w pewnym momencie przestała być normalną maszyną, z kalką, korektorem, ręcznym przesuwaniem (powrotnikiem ręcznym), a powstała maszyna z okienkiem, gdzie cały akapit wprowadzało się w to okienko w całości, i dopiero po zatwierdzeniu maszyna drukowała. Można było poprawić błędy. I tak samo do domu Tata przyniósł aparat telefoniczny, ale już nie z obrotową tarczą, a przyciskami numerycznymi. I ta tarcza – jak pamiętam – miała ten inny układ.
    Co do ruchu prawo- i lewostronnego to moim zdaniem największy wpływ miały Stany Zjednoczone. I to jest zastanawiające, że nie podążyli za Brytyjczykami. Z tym państwem jest jeszcze jedna kwestia godna zainteresowania, dlaczego Japończykom po II Wojnie Światowej nie wprowadzono na siłę ruchu po prawej stronie.
    —————
    Szczurku, ja potrafiłem pisać na maszynie do pisania dwoma-trzema palcami tak szybko, że mi się klinowały litery.
    —————
    Osobno odpowiem Anabell. Jestem takim dziwnym mańkutem, żeby nie powtarzać, mam prośbę, zajrzyj do MOJEGO WPISU NA TEN TEMAT, tam jest wszystko napisane.
    ———————
    Bardzo Wam wszystkim dziękuję.

  14. Widzę, że obaj lubimy się czasem zastanowić nad różnymi drobiazgami. W Grecji czy Turcji, niektóre gesty dla nas zupełnie normalne, tam stanowią ciężką obrazę, zupełnie jakbyśmy my użyli jakiegoś okropnie obelżywego słowa…

    I dlaczego kontakty w różnych krajach wyglądają różnie? (chodzi mi np. o ten metalowy bolec, który gdzieniegdzie widać).

    Albo dlaczego Amerykanie używają Fahrenheita, uncji, funtów itd. i piszą najpierw MIESIĄCA, potem dzień…? Tego się nigdy nie dowiedziałem 🙂 Pozdrawiam Cię serdecznie i zapraszam! Zostałeś wspomniany.

  15. „Zostałeś wspomniany” – przez ABW? 😉


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

Kategorie

%d blogerów lubi to: